Minh Lý Đạo - Tam Tông Miếu

Cảm ứng luận Phần 1

» mục lục | CHƯƠNG THỨ NHỨT (chương 1 - Phần 1)

CẢM ỨNG LUẬN – TỰA

Theo Đạo giáo, mỗi khi bàn về vấn đề cảm ứng, người ta thường căn cứ vào cuốn Kinh “Cảm Ứng” của Đức Thái Thượng Lão Quân (Lão Tử). Kinh này đã có nhiều nhà từ thiện ấn tống khắp cùng xứ ta, tưởng ai ai cũng có xem qua rồi cả.

Ngoài cuốn Kinh Cảm Ứng, có cuốn “Đạo Đức Kinh” của Đức Thái Thượng, cuốn “Nam Hoa Kinh” của Trang Tử, cuốn “Xung Hư Kinh” của Liệt Tử, cuốn “Phá Mê Tông Chỉ” của Nho Đồng lão nhơn, v.v… của phái Đạo. Tuy các sách này không phải luận ròng về cảm ứng, nhưng cũng đều có nói sảo qua vấn đề ấy.

Cảm ứng lại là một vấn đề quán thông tam giáo, cho nên cũng có kinh sách phái Thích, phái Nho luận đến; ngoài ra còn có những sách khác của người phương Tây, như là phái Thông Thiên Học (Théosophie), v.v…

Nhờ đọc sách, tôi thấy được chút ít ánh sáng về vấn đề cảm ứng, nên xin đem phần sở đắc của tôi, rút lại làm quyển sách nhỏ này để cống hiến cho đồng bào tường lãm. Nếu may nó giúp ích cho nền Đạo được vài phần, tôi cũng được thỏa nguyện.

Trước hết, tôi nói về cái nghĩa cảm ứng theo Đạo giáo. Vì tiếng cảm ứng do Đạo giáo mà ra, nên phần nhiều tôi rút lời chánh văn trong Kinh Cảm Ứng của Đức Thái Thượng để chứng giải cái nghĩa cảm ứng. Kế đó, tôi dẫn sơ những điều lành, những điều dữ có kể trong Kinh Cảm Ứng và chỉ rõ lý cảm ứng trong hai đường lành dữ: Hễ cảm lành thì ứng lành, cảm dữ thì ứng dữ. Rồi sau tôi mới bàn qua cái lý cảm ứng theo Thích giáo và Nho giáo. Tuy chỗ căn cứ lập luận của ba giáo về mặt cảm ứng có khác nhau, nhưng chung qui cũng đều dẫn người lên con đường giải thoát mà thôi.

Sách này có bốn chương, kể ra sau này:

  1. Nghiên cứu về ý nghĩa cảm ứng của Đạo giáo;
  2. Chỉ rõ lý cảm ứng trong hai đường lành dữ;
  3. Luận về cảm ứng theo Thích giáo và Nho giáo;
  4. Kết luận hiệp lý tam giáo.

Chư quí vị độc giả xem qua cuốn sách này, hiểu rõ lý cảm ứng rồi, thì mỗi người nên để ý đến hành vi của mình, ráng trau tâm tánh, bỏ dữ về lành, bồi nhơn chứa đức. Làm được vậy lâu ngày thì có lo gì là không tránh khỏi họa tai, hưởng vô cùng phước lộc.

Tại Saigon, năm Giáp Tuất, tháng giêng, ngày rằm (28 Février 1934)

NGUYỄN MINH THIỆN

MỤC LỤC